TELKO.IN / Artykuły / Cyberbezpieczeństwo

Awaria Microsoft 365 ujawniła ryzyko centralizacji cyfrowej tożsamości

Awaria usług Microsoft 365 z 12 listopada pokazała, jak duża część operacji firm z sektora dóbr konsumpcyjnych zależy od kilku centralnych platform zarządzania cyfrową tożsamością i dostępem. Według analityków GlobalData awaria jednego dostawcy może zakłócić komunikację między producentami, dystrybutorami, firmami logistycznymi i sieciami handlowymi, a w konsekwencji utrudnić funkcjonowanie całego łańcucha dostaw.

Z najnowszego raportu GlobalData „Digital Identity” wynika, że zweryfikowane tożsamości cyfrowe są dziś wykorzystywane do obsługi transakcji i dostępu do systemów przez klientów, pracowników, urządzenia oraz agentów sztucznej inteligencji. Firmy coraz częściej integrują systemy zamówień, planowania dostaw i obsługi klientów z centralnymi platformami zarządzania tożsamością i uprawnieniami IAM (Identity and Access Management).

Przykładem są Coca-Cola i Diageo, które korzystają z mechanizmów adaptacyjnego jednokrotnego logowania SSO (Single Sign-On), opartych m.in. na platformie Microsoft Entra. Umożliwiają one kontrolowanie dostępu do danych dotyczących receptur produktów, kanałów sprzedaży bezpośredniej oraz sieci handlowych. Dzięki federacji tożsamości jedno konto firmowe może zapewniać dostęp do wielu aplikacji wykorzystywanych przez przedsiębiorstwo i jego partnerów.

Problem pojawia się w sytuacji awarii centralnej platformy. Jak wskazuje GlobalData, niedostępność systemu obsługującego uwierzytelnianie może odciąć użytkowników od usług, które same w sobie działają prawidłowo.

Skala problemu była widoczna podczas listopadowej awarii Microsoft 365. Według danych przytoczonych przez GlobalData, aplikacje Microsoftu obsługują ponad 430 mln użytkowników w 74 krajach. Wieczorem 12 listopada serwis Downdetector odnotował prawie 140 tys. zgłoszeń problemów z Outlookiem.

Szczególnie dotkliwe okazały się zakłócenia komunikacji wewnętrznej w firmach za pośrednictwem Office i Teams. Systemy zamówień funkcjonowały stosunkowo dobrze, ale pracownicy mieli trudności z koordynowaniem ich realizacji.

Problemy dotknęły również obsługę klientów. Brytyjska sieć supermarketów Asda poinformowała, że niedostępne były nowe rejestracje klientów oraz resetowanie haseł do zakupów internetowych. Sklepy stacjonarne działały normalnie, a firma nie zgłosiła zakłóceń w dostawach.

Microsoft 13 listopada informował o postępującym przywracaniu usług w Ameryce Północnej i większości Europy, a także o poprawie sytuacji w regionie Azji i Pacyfiku. Jednocześnie ostrzegał, że część użytkowników może nadal doświadczać okresowych problemów z dostępem do usług i opóźnień w dostarczaniu poczty elektronicznej.

GlobalData zwraca uwagę, że uzależnienie od pojedynczych platform zarządzania tożsamością staje się istotnym ryzykiem operacyjnym. Firmy powinny traktować odporność systemów identyfikacji i uwierzytelniania jako element bezpieczeństwa łańcucha dostaw, na równi z dostępnością surowców czy usług transportowych.

Jednym z możliwych kierunków jest rozwój zdecentralizowanych mechanizmów weryfikacji tożsamości. Przykładem jest współpraca Kraft Heinz z Open Food Chain, wykorzystująca infrastrukturę blockchain Cardano do przechowywania danych dotyczących identyfikowalności produktów i zgodności z regulacjami. Uprawnieni partnerzy mogą weryfikować informacje we wspólnym rejestrze bez konieczności korzystania z jednego centralnego katalogu. GlobalData zaznacza jednak, że rozwiązanie to pozostaje na wczesnym etapie wdrażania i wymaga uczestnictwa odpowiednio dużej liczby podmiotów.

Znaczenie cyfrowej tożsamości rośnie również wraz z upowszechnianiem sztucznej inteligencji. Program lojalnościowy MyMcDonald's Rewards obsługuje ponad 150 mln aktywnych członków, integrując historię zamówień, preferencje płatnicze i wybory dotyczące odbioru posiłków. Z kolei system AI Data-Driven Advisor (AIDDA) Heinekena wspiera zespoły sprzedażowe obsługujące około 400 tys. punktów handlowych i gastronomicznych w ośmiu regionalnych jednostkach operacyjnych.

Nestlé informuje natomiast, że rozwiązania AI wspierają procesy zakupowe obejmujące 85 proc. wydatków firmy. Wszystkie te systemy wymagają wiarygodnej identyfikacji użytkowników i urządzeń, a także coraz częściej autonomicznych agentów AI.

Dostawcy technologii rozwijają już narzędzia odpowiadające na te potrzeby. Microsoft Entra Verified ID wykorzystuje zdecentralizowane identyfikatory m.in. do weryfikacji dostawców i śledzenia pochodzenia produktów. IBM Verify umożliwia natomiast przyznawanie agentom AI tymczasowych uprawnień o ściśle określonym zakresie zamiast stałego dostępu do systemów.

Zdaniem GlobalData przedsiębiorstwa powinny rozwijać alternatywne ścieżki dostępu, przygotowywać procedury awaryjne umożliwiające ręczną obsługę procesów oraz zapewniać możliwość szybkiego przywracania i blokowania uprawnień. Wraz z rozwojem autonomicznych systemów AI zarządzanie cyfrową tożsamością będzie bowiem coraz istotniejszym elementem odporności operacyjnej firm.

Czytaj również: