Postępująca cyfryzacja kolei sprawia, że wraz z rozwojem systemów rośnie znaczenie ich cyberodporności. PKP Polskie Linie Kolejowe wprowadzają obowiązek uwzględniania wymogów cyberbezpieczeństwa już na etapie dokumentacji przedprojektowej i projektowej wszystkich inwestycji, w których pojawia się komponent cyfrowy.
– Głównym wyzwaniem jest rozproszenie geograficzne infrastruktury cyfrowej oraz coraz większa integracja systemów IT z technologiami operacyjnymi OT – wskazuje w rozmowie z agencją Newseria Grzegorz Kuta, dyrektor Biura Cyberbezpieczeństwa w PKP PLK.
Według „Sprawozdania Pełnomocnika Rządu ds. Cyberbezpieczeństwa za 2025 r.”, krajowa infrastruktura krytyczna pozostawała pod stałą presją zaawansowanych cyberataków, m.in. w związku z wojną w Ukrainie i działaniami hybrydowymi obcych służb. Dane ENISA pokazują, że sektor transportowy był w 2025 r. drugim najczęściej atakowanym w UE (7,5 proc. incydentów).
PKP PLK wymaga dziś, aby projektanci nowych linii kolejowych przeprowadzali analizy ryzyka cybernetycznego oraz przygotowywali plany postępowania z ryzykiem, tak aby elementy infrastruktury mogły być monitorowane i zabezpieczane już od momentu budowy.
– Zaprojektowanie infrastruktury w sposób umożliwiający późniejsze zapewnienie jej cyberodporności to dziś kluczowy etap prac projektowych – podkreśla Włodzimierz Sosnowski, wiceprezes Wasko i prezes Fonon. Zwraca jednak uwagę, że dynamicznie zmieniające się zagrożenia utrudniają projektantom nadążanie za aktualnymi wymaganiami.
W budowę odporności cyfrowej zaangażowanych jest wiele podmiotów. W 2023 r. PKP, Ministerstwo Cyfryzacji, PKP PLK i PKP Informatyka zawarły porozumienie dotyczące współpracy w zakresie bezpieczeństwa cyberprzestrzeni. Powstaje również sektorowy CSIRT Infrastruktura, który ma skrócić czas reakcji na incydenty w obszarze transportu i zaopatrzenia w wodę.
Cyberodporność nabiera dodatkowego znaczenia w kontekście rozwoju infrastruktury dual-use, przygotowywanej do wykorzystania także na potrzeby wojska. W nowo zaprezentowanych założeniach Zintegrowanej Sieci Kolejowej (ZSK) uwzględniono m.in. parametry umożliwiające przejazd transportów wojskowych, alternatywne trasy objazdowe, szybki załadunek sprzętu oraz odporność na sabotaż.
ZSK ma zwiększyć mobilność wojskową i wzmocnić odporność państwa na zagrożenia.