Eksperci ostrzegają, że w perspektywie 5–10 lat może nadejść moment, w którym zaawansowane komputery kwantowe będą w stanie złamać większość stosowanych dziś algorytmów kryptograficznych w czasie liczonym w godzinach, a nie latach. Tzw. „dzień zero” oznaczałby konieczność odbudowy fundamentów cyfrowego zaufania – od podpisów cyfrowych po systemy uwierzytelniania urządzeń.
Choć obecnie nie istnieje maszyna kwantowa zdolna do przełamania współczesnych zabezpieczeń, cyberprzestępcy już dziś gromadzą zaszyfrowane dane z myślą o ich późniejszym odszyfrowaniu. Scenariusz „harvest now, decrypt later” staje się jednym z najpoważniejszych długoterminowych zagrożeń dla administracji, biznesu i infrastruktury krytycznej. Jak podkreśla Jolanta Malak, dyrektorka regionalna Fortinet: „Skutki złamania stosowanych współcześnie algorytmów byłyby ogromne. Dotknęłyby każdego obszaru gospodarki”.
Odpowiedzią branży jest rozwój post-quantum cryptography (PQC) – algorytmów odpornych na ataki z użyciem komputerów kwantowych. Ich wdrożenie wymaga jednak wieloletnich działań: audytu środowisk IT, modernizacji infrastruktury, aktualizacji procedur bezpieczeństwa i testów kompatybilności.
Coraz częściej stosowane są modele hybrydowe, łączące klasyczne szyfrowanie z mechanizmami postkwantowymi. Pozwalają one na stopniową migrację bez ryzyka utraty zgodności z istniejącymi systemami.
Przygotowania do epoki postkwantowej obejmują zabezpieczenie wszystkich kanałów komunikacji – od transmisji internetowych, przez sieci lokalne, po środowiska chmurowe. Konieczna jest również modernizacja systemów zarządzania kluczami, tożsamością cyfrową i ochroną danych.
Malak zwraca uwagę, że największe instytucje finansowe, rządowe i przemysłowe już uwzględniają PQC w swoich strategiach. „Koszty zaniechania mogą być wielokrotnie wyższe niż inwestycje w stopniową modernizację” – podkreśla.
Postęp w technologiach kwantowych będzie wymagał nie tylko nowych algorytmów, ale także bardziej zaawansowanych metod wykrywania zagrożeń i automatyzacji reakcji. Sztuczna inteligencja odegra tu istotną rolę, jednak kluczowe pozostanie solidne zaprojektowanie warstwy kryptograficznej.
Organizacje, które chcą zachować bezpieczeństwo danych w długim horyzoncie, muszą rozpocząć przygotowania już dziś – zanim komputery kwantowe osiągną pełną dojrzałość.
