Zapasowe zasilanie, rozdzielone trasy światłowodowe, testy odtwarzania usług. Operatorzy wiedzą, jak zwiększać odporność sieci. Dylematem jest, kto sfinansuje wyższy poziom zabezpieczeń, jeśli klienci wybierają dostawcę kierując się głównie… ceną. Ten problem wyznaczył oś debaty o odporności infrastruktury teleinformatycznej podczas XVII Dni Światła w Warszawie. W debacie udział wzięli: Piotr Jaworski z Orange, Michał Szczęsny z Exatela, prezes UKE Przemysław Kuna, Radosław Potera z Atmana, Łukasz Chudyga z T-Mobile i Bartosz Bednarski z Salumanusa. Dyskusję prowadził Łukasz Dec z TELKO.in.
Temat jest wrażliwy i nie łatwo o nim rozmawiać. Co jeżeli nie jesteśmy w pełni gotowi? Czy przedstawiciele branży zdobędą się na przyznanie tego, skoro w dobrym tonie jest raczej przekonywać o swojej doskonałości operacyjnej? Ale czy w ogóle jest możliwe, aby przygotować infrastrukturę na wszelkie niespodzianki? Co i ile można przewidzieć? Jak i jakim kosztem się na to przygotować? Doświadczenia są dwojakie. Z jednej strony lokalna powódź obezwładniła (obszarowo) łączność w Polsce. Z drugiej strony na Ukrainie, kraju piąty rok toczącym wojnę z rosyjskim agresorem, telekomunikacja ‒ ogólnie rzecz biorąc ‒ wciąż działa.
Czego polska branża teleinformatyczna nauczyła się z ostatnich kryzysów, w tym z pandemii COVID-19, i jak przekłada to na zasady utrzymanie sieci?
‒ Niezawodność dotyczy tego, że sieć działa. Odporność oznacza, że po poważnym zdarzeniu można ją odtworzyć. Trzeba też ustalić do jakiego stanu: czy do pierwotnego z pełną obsługą klientów, czy do poziomu, na którym sieć zapewnia podstawowe funkcje ‒ mówił Piotr Jaworski, członek zarządu Orange ds. sieci i technologii.
Jego zdaniem, priorytetem powinno być utrzymanie podstawowej drogi komunikacyjnej. W razie realnego zagrożenia (np. cyberataku) operator może wyłączyć niektóre funkcje związane z obsługą klientów i skupić się na samej sieci. COVID-19 był, według niego, dobrą lekcją organizacyjną dla Orange Polska. Pracownicy call center musieli przejść na pracę z domów. Zespół NOC, który zwykle siedzi przed ścianą ekranów, zaczął obsługiwać sieć z laptopów. Technicy wchodzili do obiektów tylko w razie absolutnej konieczności ‒ w specjalnych kombinezonach. Warto podkreślić, że większość rozwiązań powstawała ad hoc, ponieważ nikt wcześniej nie przewidział takiego scenariusza.
Po tym doświadczeniu, a zwłaszcza po wydarzeniach 2022 r., Orange rozważa także umieszczenie pewnych kluczowych dla firmy zasobów za granicą, aby w razie nieprzewidzianych wydarzeń można je było odtworzyć.
W Orange działa program P4, który zakłada uruchomienie w ciągu 10 minut czterech podstawowych usług – SMS, MMS, głosu i danych – w przypadku awarii w dowolnym miejscu. Sieć jest w tym celu kilka razy na kwartał celowo „kładziona” i odtwarzana, aby sprawdzić czy wszystko wraca do działania w założonym czasie.
Redundancja zaczyna się, zdaniem Piotra Jaworskiego, od rzeczy prostych. Dwie ścieżki światłowodowe nie zabezpieczą, jeśli do obiektu wchodzą tym samym przepustem.
